شناخت رشد جسمی کودک
برای شناخت وضعیت رشد جسمی کودک، معیارهای مراحل رشد، هرگز اصول آماری قرار نمی گیرد. کودک ممکن است نسبت به تاریخ سنی که توسط آن مرحله معین نشده است، بسیار جوان یا بسیار مسن باشد. بنابراین باید معیار سطح مرحله ای را پیدا کنیم تا بتوانیم درجه بلوغی را که کودک واقعا به آن دست یافته، تشریح کنیم. از طریق معیارهایی که برای هر دوره تعیین شده، تفاوت های فردی نمایان می شود.
در فرآیند رشد همیشه سرعت مفهوم متغیری دارد، مثلا رشد در سن 5 سالگی کند شده و از سن 10 سالگی تغییرات ناشی از رشد نمایان خواهد شد. عمل رشد به طور دائمی از بدو تولد شروع می شود و تغییراتی را ایجاد می کند که متاسفانه گاهی نسبت به این تغییرات توجهی نمی شود که این بی توجهی تاثیرات سوئی بر روی فرزند در حال رشد می گذارد، زیرا رشد علاوه بر تغییرات جسمی، تغییراتی در رفتار کودک نیز ایجاد می کند که به موازات فرایند رشد جسمی انجام می گیرد. البته تغییرات حاصل از رشد جسمی از محیط پیرامون کودک نیز متاثر است. مثلا رشد کودکی که در شمال کشور زندگی می کند، با کودکی که در جنوب کشور است، تفاوت خواهد داشت. با این وجود می توان گفت که کودکان نواحی مختلف جامعه از لحاظ رشد و تغییرات فیزیکی و روانی قابل مقایسه هستند.
البته مراحل رشد، مختص دسته بندی کودکان نیست، بلکه وسیله ای است که به ما امکان می دهد رفتار کودکان را تعبیر و تفسیر کنیم. کودک بیش از ششصد عضله متمایز دارد که او را کاملا در بر گرفته اند. اکثر این عضلات (پی ماهیچه) شدیدا توسط جهت های قرینه و با دستگاه مفصلی و اهرمی قابل توجهی به اسکلت محکم شده اند. پیچیدگی سیستم عضلات ماهیچه ای از حد تصور فراتر است، زیرا کودک در حدود چهل میلیون تار ماهیچه ای دارد که هر یک از این تارها به نوبه خود از تعداد بی شماری رشته های نازک میکروسکوپی ساخته شده است که این رشته ها نیز به نوبه خود به رشته های نازک عصبی متصل می شوند که مایعات مغزی انتشاردهنده تحریک عصبی آنها از یک سری سلول های عصبی که در مغز و نخاع قرار دارند، حاصل می شود.
بخش اعظم این تشکیلات، در طول 10 سال اولیه زندگی ساخته می شود و به شکل یک فرایند منظم انجام می گیرد و بر اساس یک نظم دقیق ایجاد می شود که مراحل رشد را یادآوری می کند. روند این تشکیلات قبل از تولد شروع می شود. کودک قبل از تولدش قادر است حرکاتی انجام بدهد و وضعیت خود را تغییر بدهد (کل حرکاتی را که در طول دوره جنینی انجام می شود، قابل ملاحظه است.)
کمی پس از تولد، نوزاد وضعیت های فعالی را که چشم ها، سر، بازوها، پاها و بالا تنه وارد عمل می کند، می پذیرد؛ که این وضعیت کاملا منظم و هماهنگ است. این کشف قابل ملاحظه، انضباط و هم آهنگی وضعیت چشم ها، سر و دست ها و بدن را ایجاب می کند، حرکت غیر ارادی و نیروبخش گردن از دوران کودکی به عنوان منشأ ساده رشد در نظر گرفته می شود.
منبع: مرکز مشاوره ستاره ایرانیان-شناخت رشد جسمی کودک
درباره وب
